တေက်ာ့ျပန္ ေျမာက္ျပန္ေလႏွင့္အတူ

တေက်ာ့ျပန္ ေျမာက္ျပန္ေလႏွင့္အတူ

မျကာခင္ ကာလအနည္းငယ္ ေက်ာ္ျဖတ္လိုက္ရင္ COVID ေရာဂါ ကမၻာေျမကုိ ေမႊေႏွာက္ခဲ့တာ ၁ ႏွစ္ျပည့္ပီေပါ့။ ၀ူဟန္က စခဲ့တဲ့ ဒီဇာတ္လမ္းဟာ အခုထိ အဆံုးမသတ္ႏုိင္ေသးပါဘူး။ တကမၻာလံုးဟာ တိုက္ရင္း ခိုက္ရင္း အားတင္းေက်ာ္ျဖတ္ေနရဆဲပါ။ အခုခ်ိန္မွာ ဒုတိယလိွဳင္းဟာ ကမၻာတခုလံုးကုိ ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ရိုက္ခတ္ေနပါတယ္။ ကမၻာမွာ ဘာေတြျဖစ္ကုန္ပီလဲ။ ျမန္မာကေကာ ဘာျဖစ္လာမလဲ။ တုိင္းျပည္ရဲ့ အေရးပါတဲ့ကာလေတြျကားမွာ ဘယ္လိုျဖတ္သန္းျကမလဲ။

WHO က ခန့္မွန္းထားတဲ့အတုိင္း ဒုတိယလိွဳင္းဟာ ဥေရာပကို တိုက္ခတ္ေနပါပီ။ ႏို၀င္ဘာမွာ အျမင့္ဆံုးျဖစ္ပီး ေသဆံုးမွဳေတြမ်ားမယ္ဆုိတဲ့အတုိင္းပဲ အခုခိ်န္မွာ ပိုးကူးစက္မွဳေတြမ်ားလာေနပါပီ။ ျဗိတိ္န္နဲ့ ျပင္သစ္မွာ ေန့စဥ္ ေသာင္းနဲ့ခ်ီပီး ကူးစက္မွဳေတြရွိေနပီး ဒီႏွဳန္းနဲ့ဆုိ မျကာခင္မွာ ေဆးရံုေတြ ျပည့္လွ်ံကုန္ေတာ့မယ္လို့ ဆရာ၀န္ေတြက သတိေပးေနပါတယ္။ ျဗိတိန္ဟာ ပထမလိွဳင္းမွာ Herd Immunity ကုိ ဦးတည္ခဲ့ေပမယ့္ ေသဆံုးသူ ၄ ေသာင္းေက်ာ္ခဲ့လို့ အခုခ်ိန္မွာ တင္းတင္းျကပ္ျကပ္ ကုိင္တြယ္ေနပါတယ္။ လူ ၆ ဦးထက္ပိုပီး စုေ၀းခြင့္မရွိတာေတြအျပင္ ဘားေတြ စားေသာက္ဆုိင္ေတြ ပိတ္ဖို့ပါ စဥ္းစားေနပါတယ္။ ဒီထက္ပိုပီး တင္းျကပ္ဖို့ လိုရင္ တင္းျကပ္မယ္လို့လဲ ဆုိပါတယ္။ ျပင္သစ္လဲ ထိုနည္းလည္းေကာင္းပါပဲ။

ဒါေပမယ့္ စပိန္တုိ့လို တခ်ိဳ့ဥေရာပႏုိင္ငံေတြကေတာ့ Lock Down ကုိ ဆန့္က်င္ျကပါတယ္။ ျပည္သူေတြက ဒီမွာလုိ အလွဴအတန္း မရက္ေရာျကသလို အစိုးရကလဲ ခဏခဏ မေထာက္ပံ့ႏုိင္ပါဘူး။ အခြန္အခေတြကလဲ ျကီးျမင့္ေတာ့ အလုပ္လုပ္ရင္းနဲ့ပဲ ရင္ဆုိင္ဖို့ ဆံုးျဖတ္ထားျကပါတယ္။ သူတုိ့ကေတာ့ အလုပ္ကို ဆက္လုပ္မယ္။ ပိုးေတြ့သူက သြားကုမယ္။ ျပန္ေကာင္းလာရင္ အလုပ္ဆက္လုပ္ျကမယ္။ ဒီလုိနည္းလမ္းနဲ့ သြားေနပါတယ္။ အေမရိကန္ကေတာ့ ပိုးေတြ့လူနာေတြ မ်ားေနဆဲျဖစ္ေပမယ့္ ေရြးေကာက္ပြဲအတြက္ လူထုစုေ၀းပြဲေတြ လုပ္ေနျကဆဲပါပဲ။ အာရွတိုက္ဘက္က ပိုးေတြ့လူနာေတြကလဲ မေလ်ာ့ပါးေသးပါဘူး။ အထူးသျဖင့္ အိႏိၵယ၊ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္နဲ့ နီေပါတုိ့မွာ ျမင့္တက္ေနပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံကေကာ ဘယ္လိုျဖစ္ေနသလဲ။ က်ေနာ္တုိ့တိုင္းျပည္ကေတာ့ အစထဲက အစစ အရာရာ အားနည္းတဲ့တုိင္းျပည္ျဖစ္ပါတယ္။ ဒုတိယလိွဳင္းဟာ သိပ္ကုိ ျကီးမားလွပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ မာန္ကုိ မေလွ်ာ့ပဲ စိတ္ဓာတ္တခုကို အရင္းျပဳပီး တုိက္ပြဲ၀င္ေနရပါတယ္။ ျပည္သူေတြ ပါ၀င္လာဖုိ့ ေနာက္ဆံုးတိုက္ပြဲကုိ ဆင္ႏႊဲရပါတယ္။ Stay at home စေျကညာတဲ့ စက္တင္ဘာ ၂၁ ၀န္းက်င္မွာက ကူးစက္သူ အရမ္းမ်ားလာတဲ့အခ်ိန္ပါ။ ၂၄ မွာ တကယ္ စတင္းျကပ္တဲ့အခ်ိန္မွာ ပိုးကူးစက္သူေတြက မ်ားေနပါပီ။ ဒါေျကာင့္ လူေတြ အိမ္ထဲမွာေနျကေပမယ့္ တပတ္ျပည့္တဲ့ ေအာက္တုိဘာ ၁ ရက္ေန့မွာ ပိုးေတြ့တဲ့ ႏွုန္းဟာ အျမင့္ဆံုးကုိ တက္သြားခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္လဲ ၂ ပတ္ ျပည့္တဲ့အခါ ပိုးေတြ့ႏွဳန္းဟာ ၁၀ % ေအာက္ကုိ ၂ ရက္ဆက္တုိက္ က်ဆင္းလာပါတယ္။ ဒါဟာ ျပည္သူေတြရဲ့ အိမ္ထဲမွာ ေနထိုင္ေပးျကလို့ပါ။

ျမန္မာျပည္ဟာ ဆင္းရဲပါတယ္။ ဒါကို တကမၻာလံုး သိပါတယ္။ အခုလို ေတာင္မင္းကို ေျမာက္မင္း မကယ္ႏုိင္တဲ့အခ်ိန္မွာ ကမၻာက အကူအညီထက္ ျပည္သူက ကူညီခဲ့ျကပါတယ္။ သု၀ဏၰမွာ၊ အင္းလ်ားမွာ၊ Fortune Plaza ေတြမွာ ကမၻာကေတာင္ ခ်ီးက်ဴးရတဲ့ ေဆးရံုျကီးေတြကို ၁၀ ရက္အတြင္း တည္ေဆာက္ႏုိ္င္ခဲ့ျကပါတယ္။ ကမၻာေပၚမွာ အဲလုိအဆင့္မ်ိဳးနဲ့ ရက္ပိုင္းအတြင္း ေဆးရံုျကီးေတြ တည္ေဆာက္ႏုိင္တဲ့ႏုိင္ငံ အလြန္နည္းပါးပါတယ္။ ဒီလိုျဖစ္လာဖို့ အလွဴရွင္သူေဌးျကီးေတြက ေငြေျကးမတည္ရသလို တတ္ႏုိင္တဲ့ျပည္သူေတြကလဲ ၀ိုင္း၀န္းခဲ့ျကပါတယ္။ ရန္ကုန္ျမိဳ့ရ့ဲ COVID တိုက္ဖ်က္ေရးမွာ လူငယ္လူရြယ္ ရာေပါင္းမ်ားစြာဟာ က်ားမ မေရြး ပါ၀င္တုိက္ပြဲ၀င္ေနျကပါတယ္။ ကားေမာင္းတတ္သူက ကားေမာင္းတယ္။ ေဆာက္လုပ္ေရးလုပ္တတ္သူက ေဆာက္လုပ္တယ္။ ဟင္းခ်က္တဲ့သူက ခ်က္တယ္။ သန့္ရွင္းေရးလုပ္တဲ့သူက လုပ္တယ္။ တကယ့္ကုိ တိုင္းျပည္ကုိ ခ်စ္ျမတ္ႏုိးစြာနဲ့ ပါ၀င္တုိက္ပြဲ၀င္ခဲ့ျကတာ အရမ္းကုိ ခ်ီးက်ဴးဖို့ ေကာင္းပါတယ္။

ဒါေပမယ့္ တုိးခ်ဲ့လိုက္တဲ့ ေဆးရံုေတြမွာ ဆရာ၀န္နဲ့ က်န္းမာေရး၀န္ထမ္းေတြ တုိးျမွင့္ခ်ထားဖို့ကေတာ့ ခက္ခဲေနဆဲပါ။ ဒါေျကာင့္လဲ မန္းေျမက အထူးကုသမားေတာ္ေတြနဲ့ ေမ့ေဆးေတြကုိ ေခၚယူေနရပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ၀န္ျကီးဌာနမွာ ေခတ္အဆက္ဆက္ ဖြဲ့စည္းပံုအျပည့္မရွိခဲ့ပါဘူး။ ဆရာ၀န္ ၃၀ ရွိရမယ့္ ေဆးရံုက ၁၀ ေယာက္ပဲရွိတယ္။ ၅၀ ရွိရမယ့္ေဆးရံုက ၂၀ ပဲရွိတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အခုလုိ ကပ္ေရာဂါအခ်ိန္မွာ မႏုိင္၀န္ကို ထမ္းရတာပါ။ ဆရာ၀န္တေယာက္ ေမြးထုတ္ဖို့ ၇ ႏွစ္လိုပါတယ္။ အထူးကုဆရာ၀န္တေယာက္ ေမြးထုတ္ဖို့က ျကာျမင့္ခ်ိန္ အနည္းဆံုး ၁၀ ႏွစ္ ရွိပါတယ္။ ေန့ခ်င္းညခ်င္း မရပါဘူး။ ဒါေျကာင့္လဲ ေရွ့တန္းက အထူးကုေတြနဲ့ ဆရာ၀န္ေတြဟာ အားမေလွ်ာ့ပဲ တုိက္ပြဲ၀င္ေပးေနျကတာ ေလးစားစရာပါ။ ေခတ္အဆက္ဆက္ ဘတ္ဂ်တ္ကလဲ လံုေလာက္ေအာင္ မရခဲ့ေတာ့ ဆရာ၀န္အသစ္ေတြလဲ အမ်ားျကီး မခန့္ႏုိင္ခဲ့ပါဘူး။ အသစ္ခန့္ရင္ လစာကအစ အမ်ားျကီး အစိုးရက ကုန္က်ပါတယ္။ အဲဒီဒဏ္ေတြကို အခုခ်ိန္မွာ ခါးစည္းခံေနရတာက က်န္းမာေရး၀န္ထမ္းေတြပါ။ အက်ိဳးသက္ေရာက္မွဳကုိ ခံစားရတာက ျပည္သူေတြပါ။

အခုေတာ့ ဒါေတြဟာ ကိုဗစ္နဲ့အတူ ေျပာင္းလဲလာမွာပါ။ အေမစုက ဆရာ၀န္ေတြ မ်ားမ်ားေမြးထုတ္ဖို့၊ ဆရာ၀န္ေတြကုိ ရႏိုင္သေလာက္ အလုပ္ေပးဖို့၊ နယ္ေဆးရံုေတြကုိ အဆင့္ျမွင့္ဖို့၊ က်န္းမာေရးဘတ္ဂ်တ္ကုိ ဘီလီယံေပါင္းမ်ားစြာ ပိုသံုးဖို့ စီစဥ္ခဲ့ပီးပါပီ။ ဒီကပ္ေရာဂါျကီးကလဲ ေန့ခ်င္းညခ်င္း ေပ်ာက္မွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ယာယီေဆးရံုျကီးေတြကိုလဲ ေနာက္ ၁ ႏွစ္ေလာက္ ဆက္ဖြင့္ထားရဦးမွာပါ။ ကူးစက္သူနည္းသြားေအာင္ပဲ အဓိကလုပ္ပီး ျပည္သူလူထုက New Normal နဲ့ အသားက်ေအာင္ ေနထိုင္ပီး ျဖတ္သန္းရမွာပါ။ လူတိုင္း ကာကြယ္ေဆးထိုးပီးမွသာ ဒီေရာဂါက ရပ္တန့္သြားမွာျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္အထိ အခုလို ပိတ္ထားလို့မရပါဘူး။ လူတုိင္းက ကိုယ့္ကုိကုိယ္ ကာကြယ္ပီး အလုပ္လုပ္ျကရမွာျဖစ္ပါတယ္။

လက္ရွိမွာ အစိုးရဘက္ကေတာ့ တတ္နိုင္သေလာက္ လုပ္ေပးေနပါတယ္။ ေတာင္းဆိုတဲ့ ေငြေျကးကုိ ခ်ေပးတယ္။ က်န္းမာေရးဘက္က လုိအပ္တာေတြကုိ ျဖည့္ဆည္းေပးတယ္။ Ventilator လိုတယ္ဆုိ ၀ယ္တယ္။ စစ္ေဆးမွဳေတြကုိ အခုထိ အလကားလုပ္ေပးတယ္။ ထမင္းေကၽြးတယ္။ ေဆးကုေပးတယ္။ တတ္ႏိုင္သေလာက္ ျပည္သူကုိ ေထာက္ပံ့တယ္။ အခုဆုိ ၃ ခါ ရွိပီထင္ပါတယ္။ ေနာက္ဆံုး အေမရိကန္သမၼတျကီး သံုးတဲ့ေဆးလဲ ႏုိင္သေလာက္ ၀ယ္တန္၀ယ္။ အလွဴခံသင့္တာ ခံပီး ျပည္သူအတြက္ုိ လုပ္ေပးပါတယ္။ ကာကြယ္ေဆးအတြက္လဲ အေမစုေခါင္းေဆာင္ပီးေတာ့ WHO နဲ့ ခ်ိတ္ဆက္ထားပီးပါပီ။ အခု ျပည္သူေတြ လွဴဒါန္းၾကတဲ့ ေဆးရံုသံုးပစၥည္းေတြဟာ ကပ္ႀကီးပီးသြားရင္လဲ ႏြမ္းပါးတဲ့ နယ္ေဆးရံုေလးေတြမွာ ဆက္လက္ အသံုးျပဳနိုင္မွာျဖစ္လို႔ ကုသိုလ္အင္မတန္ရတဲ့ အလွဴေတြျဖစ္ပါတယ္။

ဒါေတြျမင္ေတာ့ နာဂစ္ကာလကုိ သတိရမိပါတယ္။ အဲဒီတုန္းက ေရွ့တန္းထြက္ရတဲ့ ဆရာ၀န္ေတြက ေဆးေတာင္ ကိုယ့္ပိုက္ဆံနဲ့ ကုိယ္ ၀ယ္ပီး ကုေပးခဲ့ရတာေတြ ရွိခဲ့ဖူးပါတယ္။ ျပည္သူအတြက္ ႏုိင္ငံေတာ္က ေထာက္ပံ့မွဳက ဘာမွမရွိပါဘူး။ ဧရာ၀တီတုိင္းက လမ္းေဘးမွာ စားရမဲ့ ငုတ္တုတ္ထိုင္ေနသူေတြ၊ ဆန္ေလးနည္းနည္းရရင္ ေတာ္ပါပီ ဆုိတ့ဲသူေတြကုိ ဘာမွပါမလာေသးဘူးဆုိပီး ျပန္သြားသူေတြလဲ အမွန္တကယ္ ရွိိခဲ့ဖူးပါတယ္။ အဲဒီလုိ လူေတြရဲ့ လက္ထဲမွာသာဆိုရင္ က်န္းမာေရး၀န္ထမ္းေတြေကာ ျပည္သူေတြေကာရဲ့ ကံျကမၼာဟာ

အခုဆုိရင္ ညသန္းေခါင္ေတြမွာ ေျမာက္ေလညွင္းေလးေတြ တဖန္ျပန္တုိက္ခတ္လာပီ။ COVID ဟာ ႏွစ္ပတ္လည္ခဲ့ပီ။ ႏုိင္ငံေတာ္ဟာ အားတင္းထားဆဲ။ ေရွ့တန္းက ရဲေဘာ္ေတြဟာ ၇လေက်ာ္ျကာ တုိက္ပြဲကို အားမေလွ်ာ့တမ္း တိုက္ေနဆဲ။ ျပည္သူေတြဟာ အိမ္ထဲမွာေနရင္းနဲ့ ကူညီသူက ကူညီျကဆဲ။ က်ေနာ္တုိ့ရဲ့ အားနည္းတဲ့ ဘတ္ဂ်တ္ မလံုေလာက္တဲ့ က်န္းမာေရးစနစ္ျကီးဟာလဲ ရသမွ်အားနဲ့ ေတာင့္ခံထားဆဲပါ။ အနာဂတ္မွာ ျပည္သူေတြ ဒီထက္ေကာင္းမြန္တဲ့ က်န္းမာေရးစနစ္ကို ရဖို့၊ က်န္းမာေရးဌာနလဲ လံုေလာက္တဲ့ဘတ္ဂ်တ္နဲ့ ေရွ့ဆက္ႏိုင္ဖို့အတြက္က အစီအစဥ္ေတြကုိ တရား၀င္ခ်ျပထားပီျဖစ္တဲ့ အေမစု အာဏာရမွပဲ ျဖစ္ႏုိင္ပါလိမ့္မယ္။ ဒီလို အဆင့္ျမင့္ဖို့အတြက္၊ COVID ေရာဂါကို တုိက္ဖ်က္ႏိုင္ဖို့အတြက္၊ ျပည္သူကို အမွန္တကယ္ ေစာင့္ေရွာက္ေပးႏုိင္တဲ့ အစိုးရကိုပဲ ေရြးခ်ယ္ေပးျကဖို့ တိုက္တြန္းလိုပါတယ္။ ဒီတခုကိုေတာ့ ျပည္သူေတြက ႏုိ၀င္ဘာမွာ မဲေပးျခင္းျဖင့္ အေကာင္အထည္ေဖာ္ေပးျကပါ။ မဟုတ္ရင္ေတာ့ ဒီအစီအစဥ္ေတြဟာ ဘာမွ အာမခံခ်က္ ရွိေတာ့မွာ မဟုတ္ပါဘူး။

မျကာခင္ က်ေရာက္လာေတာ့မယ့္ ေဆာင္းညေတြနဲ့အတူ၊ ေျမာက္ျပန္ေလေတြနဲ့အတူ COVID ေရာဂါအေပၚ တျဖည္းျဖည္းခ်င္း အသာစီးရလာပါလိမ့္မယ္။ အားမေလွ်ာ့လိုက္ပါနဲ့။ စိတ္ဓာတ္ေတြ လႊတ္မခ်လိုက္ပါနဲ့။ ေအာင္ပြဲရဲ့ လမ္းစေတြကုိ ျမင္ေနရပီ။ ဒီေဆာင္းႏွင့္အတူ ကာကြယ္ေဆးေတြရလာမယ္။ ဒီေဆာင္းနဲ့အတူ ေရာဂါဆုိးျကီးကို တိုက္ထုတ္ျကမယ္။ ဒီေဆာင္းနဲ့အတူ စည္းကမ္းတက်နဲ့ အလုပ္ေတြကို ျပန္လုပ္ျကမယ္။ ဒီႏွင္းထုရဲ့ ျကားမွာ မဲေပးျခင္းျဖင့္ ႏိုင္ငံေတာ္ကိုလဲ ထူေထာင္ျကမယ္။

တေက်ာ့ျပန္ ေျမာက္ျပန္ေလေတြဟာ ျမန္မာျပည္အတြက္ ေကာင္းေသာနိမိတ္ကို ယူေဆာင္လာပါလိမ့္မယ္။nay thway